NEVZAT ÇAĞLAR TÜFEKÇİ

Güllük, Türk denizcilik tarihinde önemli bir yere sahiptir. İstanbul, İzmir, Mersin, Antalya gibi önemli limanlardan birisiydi. İtalyanlar, Güney-Batı Anadolu'yu işgal ederken, buradan karaya asker çıkarmışlar. 1900'lü yılların ortalarına kadar İstanbul'dan kalkan posta vapuru İzmir'e uğrar, sonra Güllük'te yolcu ve yükünü indirerek, Antalya ve Mersin'e doğru yol alırmış. Bu seferler, 15 günde bir tekrar edermiş. Güllük limanı uzun yıllar bölgede çıkarılan boksit madeninin yurt dışına ihraç edildiği bir liman olmuş. Kısacası, bu liman, Güney-Batı Anadolu’nun dışa açılan bir kapısıydı.

Güllük merkezde, çay bahçesinin hemen yanında ve dizi dizi sıralanmış restaurantların karşısında tekneler bağlıdır. Tekneler, hem körfez turu düzenlerler hem de Güllük-Kıyıkışlacık arasında Büyükşehir Belediyesi adına yolcu taşırlar. Teknelerin önünde kaldırımda, büyükboy bir gemi çapası dikkati çeker. Güllük’e gezmeye gelenler için ilgi odağıdır, o gemi çapası.

Çapayı incelerken, orada oturan iki kişi vardı. Onlara, bu nasıl bir geminin çapası diye sordum. Oturanlardan İnan Erbey yanıtladı. İnan, Güllüklü Ninno lakaplı İbrahim Erbey'in oğluydu. Babası Ninno İbrahim ile Güllük kitabım için geniş bir söyleşi yapmıştım.

Kaptan İnan Erbey, çapa hakkında şunları söyledi; "Çapayı, Yalıkavak açıklarından çıkardık. En az 100 senelik olduğu belirtiliyor. İngiliz kraliyet ailesine ait bir geminin çapası olduğu söylendi. Bir İngiliz kaptan çapayı inceledi. Seri numarasının ortasında harf varsa, İngiliz kraliyet ailesine ait bir gemidir, dedi." Kaptan incelemiş ve çapanın seri numarasının içinde harf bulunduğunu söylemiş.

Bir kentin, bir beldenin, bir bölgenin veya havzanın geçmişine ışık tutan bu tür tarihsel özellikli malzemelerin bir müze ortamında değerlendirilmesi gerekir. Örneğin Güllük'te bir Denizcilik Müzesi açılmalı ve böyle önemli malzemeler orada sergilenmelidir. Milas Belediye Başkanı Fevzi Topuz ile Büyükşehir Belediye Başkanı Ahmet Aras'a, Denizcilik Müzesi konusunu öneriyorum.

Belediye hizmetleri, günlük olağan işlerin ötesinde düşünülmeli, Milas'ın geçmişini ve kimliğini ortaya koyan eserler; Arkeoloji, Denizcilik, Zeytin ve Zeytinyağı sanayi müzesi gibi müzelerde sergilenmelidir. Milas'ın, günlük olağan işlerin dışında yeni projelerin hayata geçirilmesine ihtiyacı var...